حرم حضرت معصومه(س) سیاه‌پوش شد+عکس


 آئین سیاه‌پوشان حرم مطهر حضرت معصومه (س) بانوی کرامت پیش از ظهر امروز با حضور محدود جمعی از خادمان حرم، در جوار مضجع شریف حضرت برگزار شد.

در این آئین، خادمان با نوای نوحه و عزا به سیاه‌پوشی مضجع شریف مشغول شدند و هم‌زمان جمعی دیگر از خادمان در صحن‌ها و اطراف حرم مطهر به سیاه‌پوشی مناره‌ها، دیوارها و مکان‌های مختلف پرداختند.

 

منبع:مهر

جایگاه حضرت معصومه (س) در عصر ظهور امام زمان (عج)


 عقیق: نقش و تأثیر ویژه حضرت معصومه (س) به عنوان سفره‌دار کانون تشیع در دنیای کنونی اسلام، روشن‌تر از آن است که نیازی به توضیح داشته باشد اما مهم‌تر آن که روند صعودی این تأثیرگذاری همچنان ادامه دارد. ورود حضرت معصومه سلام‌الله‌علیها به شهر قم، نقطه عطف و شروعی برای یک قیام فزاینده اسلامی بود. اکنون که بیش از 40 سال از اولین ثمردهی جدی این کنش معنوی، یعنی انقلاب شکوه‌مند اسلامی ایران گذشته، قم به کانون اصلی تغذیه قیام‌های ملت‌های مسلمان تبدیل شده است و قطعاً اثرات ویژه‌ای در انقلاب جهانی امام زمان (عج) نیز خواهد داشت.

نام شهر قم یادآور قیام جهانی موعود آخرالزمان و اقامه عدل الهی در سراسر گیتی است؛ چنان که امام صادق علیه‌السلام در این باره می‌فرمایند: «اِنَّمَا سُمِّیَ قُمَّ لِأَنَّ أَهْلَهُ یَجْتَمِعُونَ مَعَ قَائِمِ آلِ مُحَمَّدٍ صَلَوَاتُ اللَّهِ عَلَیْهِ وَ یَقُومُونَ مَعَهُ وَ یَسْتَقِیمُونَ عَلَیْهِ وَ یَنْصُرُونَهُ؛ [1] همانا قم نامگذاری شده است برای این که اهل قم، اطراف قائم گرد آمده و با وی قیام می‌کنند و کنار او ثابت قدم مانده و او را یاری می‌کنند.» با توجه به این روایت زیبا می‌توان به بررسی نقش حضرت معصومه سلام‌الله‌علیها در جریان ظهور پرداخت.

کانونی برای تربیت و اجتماع منتظران
اگرچه قبل از ورود حضرت معصومه سلام‌الله‌علیها به شهر قم، شیعیان در این شهر سکونت داشتند اما تشریف فرمایی کریمه اهل‌بیت علیهم‌السلام، نقطه عطفی در گرایش فوق‌العاده شیعیان و اجتماع آنها در این شهر شد. از جمله آمادگی‌های اساسی جبهه حق برای قیام تعیین کننده آخرالزمان می‌توان به ویژگی‌هایی از قبیل انسجام، اجتماع و ارتباط قوی شیعیان با یکدیگر اشاره کرد؛ چنان که امیرالمؤمنین علیه‌السلام خطاب به لشکر خود چنین توصیه کردند: «إِیَّاکُمْ وَ التَّفَرُّقَ فَإِذَا نَزَلْتُمْ فَانْزِلُوا جَمِیعاً وَ إِذَا ارْتَحَلْتُمْ فَارْتَحِلُوا جَمِیعاً؛ [2] از تفرقه و جدایی بپرهیزید، سپس هرگاه در جایی فرود آمدید، همگی فرود آئید و هرگاه کوچ کردید، با هم کوچ کنید.» شخصیت‌های تابنده‌ای همانند حضرت معصومه سلام‌الله‌علیها با تجمیع و ارتقای قدرت و قوّت شیعیان، ظرفیت و آمادگی ایفای نقش در قیام حضرت مهدی علیه‌السلام را به کمال می‌رسانند.

یک قیام؛ مشتی نمونه خروار
همه انبیاء و اولیای الهی در انتظار به اهتزاز در آمدن حکومت اسلامی در پهنه گیتی، قیام عالم‌گیر موعود آخرالزمان را بشارت داده‌اند؛ قیامی که خود، پس از قیام‌های کوچک‌تر به وقوع خواهد پیوست و اتفاقاً قم، یکی از کانون‌های چنین قیام‌هایی است؛ چنانکه امام کاظم علیه‌السلام در این باره می‌فرمایند: «رَجُلٌ مِنْ أَهْلِ قُمَّ یَدْعُو النَّاسَ إِلَى الْحَقِّ یَجْتَمِعُ مَعَهُ قَوْمٌ کَزُبَرِ الْحَدِیدِ لَا تُزِلُّهُمُ الرِّیَاحُ الْعَوَاصِفُ وَ لَا یَمَلُّونَ مِنَ الْحَرَبِ وَ لَا یَجْبُنُونَ وَ عَلَى اللَّهِ یَتَوَکَّلُونَ وَ الْعاقِبَةُ لِلْمُتَّقِین؛ [3] مردی از اهل قم مردم را به سوی حق دعوت می‌کند و قومی گرداگرد او جمع می‌شوند به صلابت پاره‌های فولاد، تند بادها آنان را به‌ لرزه در نمی‌آورد و از جنگ خسته نمی‌شوند و ترس به خود راه نمی‌دهند و بر خدا توکل می‌کنند و سرانجام، پیروزی از آن متقین است.»

ناگفته پیداست که روح، شخصیت و تبار انقلابی و ظلم ستیز حضرت معصومه سلام‌الله‌علیها نقشی اساسی در قیام‌های زمینه‌ساز ظهور حضرت مهدی علیه‌السلام داشته و خواهد داشت.

تزریق پایداری دینی به سبک کریمه اهل‌بیت
مسیر دستیابی به آب گوارای ظهور و زدودن عطش فراق از دولت کریمه مهدوی، جز با استقامت و پایداری بر زمینه‌سازی ظهور و نیز استقامت در رکاب حضرت مهدی علیه‌السلام به هنگامه ظهور، امکان‌پذیر نخواهد بود؛ چنان که قرآن کریم می‌فرماید: «وَ أَنْ لَوِ اسْتَقامُوا عَلَى الطَّریقَةِ لَأَسْقَیْناهُمْ ماءً غَدَقا؛ [4] و اگر [مردم‏] در راه درست، پایدارى ورزند، قطعاً آب گوارایى بدیشان نوشانیم.» شهر قم، مهد جوشش مقاومت دینی در تراز انقلاب جهانی مهدوی است که حرم و حریم کریمه اهل بیت نقش بسزایی در پمپاژ غیرت و مقاومت اسلامی و انقلابی داشته است.

قم، کارگاه آموزشی یاران امام زمان(عج)
ظهور حکومت جهانی امام زمان علیه‌السلام به منزله بروز و حکومت تمام حقیقت دین خدا در تمام جهان است. بر این اساس، یاری رساندن به آن حضرت در انجام این امر مهم، به معنی یاری دین خدا و مصداق کاملی از این آیه شریفه قرآن کریم است که می‌فرماید: «یا أَیُّهَا الَّذینَ آمَنُوا إِنْ تَنْصُرُوا اللَّهَ یَنْصُرْکُمْ وَ یُثَبِّتْ أَقْدامَکُمْ؛ [5] اى کسانى که ایمان آورده‌‏اید، اگر خدا را یارى کنید یاریتان مى‏‌کند و گام‌هایتان را استوار مى‏‌دارد.» تلاش ادامه‌دار هر یک از مشتاقان ظهور در مورد زمینه‌سازی و یاری ظهور و حکومت مهدوی، به وسیله توفیقات روزافزون و پیوسته خدای متعال تأیید می‌شود. قدرت یافتن تصاعدی جبهه مقاومت و گسترش یافتن دامنه تأثیرگذاری نیروهای اسلام انقلابی، نمودی از آن یاری وعده داده شده است.

انقلاب اسلامی با تولد از شهر قم، و در سایه برکات معنوی آستان پربرکت حضرت معصومه سلام‌الله‌علیها یارانی را تربیت کرد که در میدان 8 ساله دفاع مقدس، با آفرینش حماسه‌های بی‌بدیل عیار دین‌مداری، ولایت‌پذیری و بصیرت خود را آشکار کردند. این کارگاه تربیت یاران اسلام، هنوز پابرجاست و می‌رود تا یارانی بیشتر و بزرگ‌تر را برای قیام مهدی موعود، به تاریخ آخرالزمان بشناساند.
* حجت‌الاسلام محسن رفیعی

 

پی‌نوشت:
[1] مجلسى، محمد باقر بن محمد تقى، بحار الأنوار (ط- بیروت)، ناشر: دار إحیاء التراث العربی‏، بیروت، 1403 ق، ج 57، ص 217. ج57، ص216، ح 38.
[2] شریف الرضی، محمد بن حسین؛ نهج البلاغة (للصبحی صالح)، ناشر: هجرت‏، قم، 1414 ق، نامه 11، ص 371.
[3] مجلسى، محمد باقر بن محمد تقى، بحار الأنوار (ط- بیروت)، ناشر: دار إحیاء التراث العربی‏، بیروت، 1403 ق، ج 57، ص 217. ج57، ص216، ح37.
[4] سوره جن، آیه 16.
[5] سوره محمد، آیه 7.

 

منبع:تسنیم

اشعار وفات حضرت معصومه سلام الله علیها


پروانه نجاتی:

این زن که خاک قم به وجودش معطر است
تکرار آفرینش زهرای اطهر است

تکرار آفرینش افلاک بر زمین
تکرار آفرینش عرش مصوّر است

این جلوۀ فرشته صفت این شکوه غیب
بر خاک می‌نشیند و از خاک برتر است

دست سخاوتش پر از آمال دوستان
چشم محبتش به غریبان مضطر است

همشیرۀ شقایق و همراز رازقی
با آفتاب مشرقی عشق خواهر است

این زن که از نیایش او مست عالم‌اند
معصومه است مریم آل پیمبر است

محمد غفاری:

شبیه ذره از خورشید می‌گیرم صفاتم را
و قطره‌قطره از حوض حرم آب حیاتم را

گذشتم از خیابان ارم تا صحن آیینه
که من در آستانش دیده‌ام راه نجاتم را

و دارم یادگاری از رواق هر شبستانش
کمیل و آل یاسین، ندبه و عهد و سماتم را

همین‌که باز بالاسر زیارت‌نامه می‌خواندم
ورق می‌زد زمان در من کتاب خاطراتم را

محرم‌ها حرم با دسته‌ها «چل اختران» بود و
زنی با اشک‌هایش باز می‌آورد ماتم را
 
طواف آخرم دور ضریحش بود و بعد از آن…
چه پایانی خوشی، در این حرم دیدم وفاتم را

حسین عباس پور:

نگاهم مملو از آیینه شد، لبریز باور شد
دو چشم محو در آیینه‌هایت، ناگهان تر شد

سقوط اشک‌هایم بار بغضم را سبک‌تر کرد
دلم بر سنگ‌فرش صحن تو افتاد و پرپر شد

درخشیدی تو در آیینۀ اشکم، دلم لرزید
نگاهم کردی و روح زمین‌گیرم کبوتر شد

به یُمن چند قطره اشک عشقت در دلم گل کرد
مشامم پر شد از بویت، نفس‌هایم معطر شد

دلم بی نور تو تاریک، چون زندان هارون بود
ولی حالا حریم دختر موسی بن جعفر شد

مجال خواستن را هم گرفته لطفت از سائل
زبان شکوه را نگشوده حالم با تو بهتر شد

چه از شأن تو گویم ای که سر تا پای تو زهراست
همانا وصف تو تفسیری از آیات کوثر شد

پدر، جان را فدایت کرد دیگر من چه بنویسم
چه در شأن تو گویم مادحت وقتی برادر شد

به اشک چشم تو این خاک شوریده نمک‌گیر است
و از شب‌زنده‌داری‌های تو قم بنده‌پرور شد

به اعجاز نگاهت از محبانت بلا برگشت
به دستان کریمت روزی عالم مُقَدّر شد

ضریحت التیام زخم بی‌تسکین هر شیعه‌ست
پناهش می‌شوی هر عاشقی دلتنگ مادر شد

چه رؤیایی‌ست طوف آخرم دور ضریح تو
خدا را شکر عمرم در صفای این حرم سر شد

اعظم سعادتمند:

در شهر مرا غیر شما کار و کسی نیست
فریاد اگر هم بکشم دادرسی نیست

یک عمر از این بام به آن بام پریدم
حالا که به بام تو رسیدم نفسی نیست

بانو! دل دل کندن از این خانه ندارم
هر گوشۀ دنیا بپرم جز قفسی نیست

جان را که به لب آمده بستم به ضریحت
جز مرگ در این لحظه برایم هوسی نیست

ای کاش سرم گوشۀ ایوان تو باشد
آن دم که در این سینۀ تنگم نفسی نیست

سید رضا موید:

بر درگهی سلام که ذلت ندیده است
آن را خدا چو عرش عزیز آفریده است

بر حضرتی سلام که از حُسنِ تربیت
در روزگار از عظمت یک پدیده است

بر نخله‌ای سلام که در لاله‌زار علم
از شاخه شاخه‌اش گل عرفان دمیده است

بر هاجری سلام که در کعبۀ عفاف
اوصاف او ز قبلۀ هفتم رسیده است

بر مریمی سلام که موسای اهل بیت
او را به نور عشق و دعا پروریده است

بر دختری سلام که چون جده‌اش بتول
او را خدا ز رجس و پلیدی بریده است

معصومه‌ای که پاس حریمش دهد فلک
معصوم نیست لیک به عصمت رسیده است

بر ماه آسمان امامت ستاره است
بر نور دیدگان علی نور دیده است

در اهل بیت فاطمۀ دیگر است او
او را خدا ز خیل زنان برگزیده است

خورشید تابناک خراسان عشق را
این ماه قم به چرخ وجاهت سپیده است…

بر خواهری سلام که گردون مثال او
جز زینبش به عاطفه دیگر ندیده است

زینب قدش ز داغ برادر شکسته شد
او هم قدش ز هجر برادر خمیده است

بر هجرتش سلام که هجر برادرش
او را ز شهر وحی به ایران کشیده است

آمد برای دیدن روی رضا ولی
او را ندید و بر لب او جان رسیده است

ای در حجاب نور خود از دیده‌ها نهان!
کو دیده‌ای که روی تو بی‌پرده دیده است؟

دامان سبز هر ملکی باغ گل شده است
از چشم زائرت چو گل اشک چیده است

امشب به شوق بوسه به درگاه عزتت
مرغ دلم به سوی حریمت پریده است

خوانم تو را به زمزمۀ «إشفعی لنا»
لطفی که بر ولای تو ما را عقیده است

بر درگهت نهاده «مؤید» سر نیاز
جایی ز درگه تو که بهتر ندیده است

 

منبع: شعر هیات

https://www.shereheyat.ir/poetry/poems/%D8%A5%D8%B4%D9%81%D8%B9%DB%8C-%D9%84%D9%86%D8%A7

راهی برای رسیدن به خیر دنیا و آخرت



عقیق:حجت‌الاسلام فرحزاد در برنامه سمت خدا با اشاره به فرازی از دعای صحیفۀ سجادیه امام سجاد (ع) گفت: محبت فاصله‌ها را برمی‌دارد و رنگ خدا و اهل‌بیت(ع) را به خود می‌گیریم. نزدیک‌ترین و راحت‌ترین راه‌ها، راه محبت و عشق است. هرکه به این راه رسید، رستگار شد. نمازی که با محبت است، نجات می‌دهد.

وی افزود: امام سجاد (ع) در دعای مکارم‌الاخلاق می‌فرماید «وَ انْهَجْ لِی إِلَى مَحَبَّتِکَ سَبِیلًا سَهْلَةً؛ برای رسیدن به محبت خود، راهی آسان پیش پایم بگذار. در این فراز فرد با محبت راه خدا برایش آسان می‌شود. اگر راه محبت باز شود، چه اتفاقی می‌افتد؟ می‌فرماید «أَکْمِلْ لِی بِهَا خَیْرَ الدُّنْیَا وَ الْآخِرَةِ؛ و با آن (محبت) خیر این جهان و آن جهانِ مرا کامل گردان.»

تعداد بازدید : 0

 

منبع:تسنیم

برگزیدگان بخش ترتیل جشنواره تلاوت‌های مجلسی معرفی شدند


عقیق: با پایان داوری آثار ارسالی به بخش ترتیل جشنواره تلاوت های مجلسی برگزیدگان این رشته معرفی شدند.

بر این اساس یوسف عیاشی، مجتبی قدبیگی، سیدمحمد کرمانی و محمدتقی نوران با کسب بالاترین امتیاز عناوین اول تا پنجم را به خود اختصاص دادند.

پس از این افراد سیدحجت ترحمی، مجتبی هرندی‌زاده محمدجواد جاوری، وحید کرمی، امیرحسین انواری، علی نیکی، یوسف قنبری، مجید جدیدی، امیدرضا براتلو، سیدصادق کاظمی و فواد مولودی دیگر عناوین رشته ترتیل جشنواره تلاوت‌های مجلسی را از آن خود کردند.

نفرات برگزیده بخش ترتیل در اختتامیه نهایی جشنواره با عنوان فجر تلاوت در دهه فجر تجلیل می‌شوند.

 

منبع:فارس

رعایت اخلاق و ادب از منظر امام حسن عسکری (ع)


عقیق: دین اسلام به عنوان آخرین و کامل‌ترین دین الهی، فراتر از آن است که زمان، مکان یا شرایط خاصی را فرونهاده و برای آن تدبیری نیندیشیده باشد جز آن که ممکن است ما اطلاع کافی و دقیقی نسبت به زوایای این مکتب منزه نداشته باشیم. فضای مجازی به عنوان پدیده نوظهور عصر حاضر و به عنوان دنیای تازه‌ای از تعاملات و ارتباطات بشری، بر خلاف نامش، حقیقتی غیرقابل انکار است که ورود به آن نیازمند سواد و دانش استفاده از آن است. در این میان اما، مسائل اخلاقی، همچون گذشته و به مانند فضای حقیقی بلکه به صورت جدی تری، در فضای  مجازی نیز ضروری و تعیین کننده هستند.

تعدادی از احادیث اخلاقی امام حسن عسکری (ع) که به دست ما رسیده، تصویری از جهان اخلاق و معنویت را ترسیم کرده‌اند که دنیای حقیقی یا مجازی عصر حاضر، به آن نیاز مبرم دارند. در این جا به چندین مورد از روایات اخلاقی که مورد ابتلای شدید کاربران فضای مجازی است اشاره می‌کنیم.

ممنوعیت دروغ

از میان ظلمت‌های روحی و اخلاقی، دروغ و دروغ‌گویی به عنوان مقدمه ورود به هر پلیدی و از جمله مهلک‌ترین آنهاست؛ چنان که امام حسن عسکری (ع) می‌فرمایند: «جُعِلَتِ الخَبائِثُ فی بَیتٍ و جُعِلَ مِفتاحُهُ الکِذبَ؛ [۱] همه پلیدی‌ها را در خانه‌ای نهاده‌اند و کلید آن دروغ است.» به نظر می‌رسد اصلی‌ترین چالش در مسیر آشنایی با فضای مجازی آن است که بسیاری خیال  می‌کنند فضای مجازی، یعنی جهان پنهان و ناپیدایی که هر سخنی در آن بگوییم، بنویسیم یا القاء کنیم مورد حسابرسی قرار نمی‌گیرد زیرا اساساً حقیقتی ندارد! این، مهم‌ترین مشکل و معضل فهم مردم از فضای مجازی است.

همین فکر غلط و بسیار خطرناک است که باعث شده درصد استفاده غلط از فضای مجازی نسبت به میزان استفاده سازنده پیشی بگیرد. با توجه به فراوانی افکار و اخبار و القائات دروغ یا مخلوط با دروغ و اغراق‌آمیز در فضای مجازی و طبق فرمایش امام عسکری (ع) در مورد ویژگی پلیدی آفرینی دروغگویی، می‌توان سرنخ بسیاری از جرم‌ها و فسادها را در فضای مجازی جستجو کرد. چه بسیار اخبار جعلی و دروغی یا مخلوط با دروغ در فضای مجازی بوده و هستند که بستر ارتکاب جرم‌های اخلاقی، اقتصادی، سیاسی و… شده و می‌شود.

وقتی موعظه جایش را به آبرو‌بری می‌دهد

در دین اسلام آبروی افراد به خصوص مؤمنان، از اهمیت و حرمت ویژه‌ای برخوردار است و هر چه گستره اطلاع‌رسانی افزایش یابد حساسیت و دقت نسبت به خدشه وارد کردن به آبروی افراد نیز بیشتر می‌شود. حتی در مورد نصیحت نیز باید متوجه رعایت جوانب آبرو و شخصیت افراد باشیم. این در حالی است که متأسفانه در فضای مجازی در بسیاری از اوقات، جای خالی نصیحت‌های دلسوزانه و خصوصی نسبت به خطاهای افراد بسیار احساس می‌شود.

امام حسن عسکری (ع) در مورد روش صحیح نصیحت نمودن می‌فرمایند: «مَنْ وَعَظَ أَخَاهُ سِرّاً فَقَدْ زَانَهُ وَ مَنْ وَعَظَهُ عَلَانِیَةً فَقَدْ شَانَه‏؛ [۲] هر که برادرش را در خلوت پند دهد، او را آراسته است، و هرکس برادرش را در جمع پند دهد، او را سرشکسته کرده است.»

سرعت و وسعت فوق‌العاده نشر اطلاعات در فضای مجازی، همانند شمشیری برنده است که در صورت عدم دقت در استفاده از آن می تواند لطمات جبران ناپذیری به خصوص بر آبروی افراد وارد کند. به عنوان نمونه وقتی کسی خطایی مستند به یک تصویر یا فیلم از او سر می زند به دو صورت می توان عمل کرد؛ اول این که می توان دلسوزانه و به صورت خصوصی او را نسبت به خطایش تذکر داده و نصیحت نماییم و راه دیگر این که، با انتشار غیرمسئولانه آن تصویر، ضمن لطمه زدن به آبروی آن فرد، موجب شیوع آن خطا در جامعه و شاید حتی بدتر شدن رفتار آن شخص شد.

اخلاق در پستوی فضای مجازی

یکی از ویژگی‌های فضای مجازی آن است که بُرد و نفوذ رفتارهای انسان‌ها را به طرز شگفت‌انگیزی افزایش می‌دهد و نه تنها سخن و کاری خاص بلکه حتی اخم و لبخندی که قبلاً در فضای حقیقی شاید تنها چند نفر را تحت تأثیر خود قرار می‌داد، در بستر فضای مجازی می‌تواند بر هزاران فرد با شرایط مختلف تأثیرگذار باشد. این، نکته‌ای است که هر چه در مورد آن بیاندیشیم باز هم کم است.

امام حسن عسکری (ع) در حدیث گرانقدر دیگری در مورد آداب اجتماعی می‌فرمایند: «لَیسَ مِنَ الأدَبِ إظهارُ الفَرَحِ عِندَ المَحزونِ؛ [۳] شادمانی کردن در نزد غمدیده، بی ادبی است.» همان‌گونه که شاد کردن افراد در جامعه اسلامی ارزش و پاداش فراوانی دارد و بالعکس ناراحت کردن آنها ناپسند شمرده شده، اظهار شادی نزد کسانی که غمگین هستند نیز خلاف ادب خواهد بود. متأسفانه در فضای مجازی بسیار دیده شده که بدون اهمیت به غم‌های غمدیدگان، نه تنها به اظهار شادی‌های چه بسا نامتعارف می‌کنند بلکه با طعنه و نیش و کنایه و تمسخر، غم و جراحت درونی افراد را تازه کرده و اقدام به دل شکستن می‌کنند.

از مجموع آن چه در مورد ضرورت دقت در رعایت اخلاق و ادب اجتماعی در فضای مجازی ذکر شد و نیز آن چه در این جا بیان نشد دانسته می شود داشتن ایمان در عصر کنونی، به ظرافت سنجی‌ها و فهم بیشتراز دین نیاز دارد. از این رو، لازم است معارف دینی و اخلاق اسلامی برای دنیای جدید ارتباطات، فراوری و بازتدوین شود.

محسن رفیعی

پی نوشت
[۱] حلوانى، حسین بن محمد بن حسن بن نصر، نزهة الناظر و تنبیه الخاطر، ناشر: مدرسة الإمام المهدی عجل الله تعالى فرجه الشریف‏، قم، ۱۴۰۸ ق، ص ۱۴۵.
[۲] ابن شعبه حرانى، حسن بن على، تحف العقول؛ ناشر: جامعه مدرسین‏، قم، ۱۴۰۴ ق، ص ۴۸۹.
[۳] همان، ص ۴۸۹.

 

منبع:فارس

حدیث پرمعنای نقش بسته در دیدار امروز رهبرانقلاب


عقیق: حدیث نقش بسته در دیدار امروز رهبر معظم انقلاب اسلامی با اعضای شورای‌عالی هماهنگی اقتصادی از کلمات قصار نقل شده از امیرالمؤمنین علی (ع) است که در کتاب غرر الحکم و درر الکلم آمده است.

متن و ترجمه آن به این شرح است: 

قال علی علیه السلام: «ثابروا علی صلاح المؤمنین و المتّقین».

مداومت کنید بر آنچه که باعث صلاح حال مؤمنان است و به ایشان نفع رساند

گفتنی است، کتاب غررالحکم و درر الکلم (اندرزهای برتر و سخنان چون دُر) کتابی (تک جلدی) مشتمل بر ۱۰۷۶۰ سخن از سخنان کوتاه امیرالمؤمنین علی (ع)، تألیف ابوالفَتح آمِدی از دانشمندان قرن پنجم هجری است. غررالحکم از کتاب‌های معروف حدیثی شیعه است.

 

منبع:مهر

رابطه دین و معنویت محدود به الهیات نیست


عقیق: برنامه «سوفیا» رادیو گفت‌وگو در خصوص رابطه معنویت و دین در دوران معاصر و با حضور حجت الاسلام بهمن اکبری رایزن پیشین جمهوری اسلامی ایران در عمان و دین پژوه و بهزاد حمیدیه استادیار دانشگاه تهران و پژوهشگر به صورت تلفنی گفتگو کرد.

اکبری با اشاره به این موضوع که در مفهوم کلی رابطه دین و معنویت، ممکن است چهار رابطه منطقی نسبت تساوی، نسبت تباین، نسبت عموم و خصوص مطلق و نسبت عموم و خصوص من وجه وجود داشته باشد، گفت: ممکن است عده‌ای نظر داشته باشند دین همان معنویت است و معنویت همان دین است و یک رابطه تساوی وجود دارد. برخی نیز معتقد هستند نه تنها با یکدیگر مساوی نیستند بلکه تباین مطلق است یعنی هیچ مفهومی در دین که دلالت بر معنویت کند وجود ندارد و هیچ مصداقی نیز از معنویت در چارچوب دین قرار نمی‌گیرد. معتقد هستم این اندیشه‌ها افراطی یا تفریطی هستند.

وی با بیان اینکه در میانه این دو تعریف دو نظریه دیگر وجود دارد، اظهار کرد: برخی اعتقاد دارند معنویت و دین رابطه عموم و خصوص مطلق یا عموم و خصوص من وجه دارند. در واقع بعضی می‌گویند تمام معنویت در دین است و هیچ مصداقی معنویت ندارد الی اینکه در دایره معنایی و مصادیق دین قرار می‌گیرد و در حقیقت معنویت را فارغ از دین نمی‌بینند اما دین چارچوب معنایی مشخص و بزرگ‌تری دارد که معنویت جزئی از آن است. برخی دایره بزرگ‌تر را معنویت و دین را بخشی از معنویت می‌دانند.

رایزن پیشین جمهوری اسلامی ایران در عمان درباره دیدگاه عموم و خصوص من وجه در خصوص رابطه دین و معنویت توضیح داد و بیان کرد: بر اساس این دیدگاه، بعضی از مصادیق دین معنویت است و بعضی از مصادیق معنویت، در شمار دین است.

این دین پژوه با تصریح بر اینکه مبحث رابطه دین و معنویت همزمان در روانشناسی و فلسفه قرار دارد، تصریح کرد: این موضوع محدود در حوزه الهیات نیست و در حوزه ادبیات نیز می‌توان آن را یافت و به این مسئله ورود کرد.

دین‌داری می‌تواند با معنویت نسبت برقرار کند

در ادامه حمیدیه با تصریح بر اینکه دین‌داری می‌تواند با معنویت نسبت برقرار کند، گفت: اگر بخواهیم بین معنویت و یک مفهوم دیگر، رابطه‌ای بسنجیم، با معنا نسبت خواهد داشت. دین داری نیز نسبتی است که انسان با دین برقرار می‌کند.

وی به نسبت اربع اشاره و بیان کرد: این نسبت بر یک نوع تبادل مفهومی مبتنی است و حتی کسانی که بر این موضوع تأکید نداشته باشند، اما به هر حال مد نظر دارند.

استادیار دانشگاه تهران عنوان کرد: وقتی از دین داری و معنویت صحبت می‌کنیم، ابتدا باید بین آن‌ها یک تباین مفهومی برقرار کنیم تا بعد از آن در خصوص نسبت اربع صحبت کنیم.

این پژوهشگر با اشاره به نظر برخی از فلاسفه درباره رابطه دین و معنویت اظهار کرد: بعضی از این فیلسوفان، معنویت را یک جزئی از دینداری می‌دانند، بعضی دیگر آن را جدا از دینداری معرفی می‌کنند و برخی نیز معنویت را همان دینداری می‌دانند.

 

منبع:مهر

دفع بلا از اهل زمین در عصر حکومت امام زمان (عج)


عقیق: مسأله مهدویت و آخرالزمان از مهم‌ترین اعتقادات مسلمانان به ویژه شیعیان محسوب می‌شود. مقطع زمانیِ آخرالزمان که عمدتاً به دوره‌های پایانی عصر غیبت اطلاق می‌شود، دارای فراز و نشیب‌های فراوانی است که آیات قرآن و روایات به ترسیم این فضا پرداخته‌اند. 

از آنجایی که جامعه بشری به ناچار باید وارد فضای آخرالزمان شود و خود را مهیای ظهور منجی بشریت کند، داشتن تبیین‌های رفتاری متناسب با دوران آخرالزمان ضروری جلوه می‌کند؛ در این بین آن گروهی که باید در این عرصه نسبت به سایر جوامع پیشتازی کند، جامعۀ شیعی ایران است؛ چه اینکه از یک سو خداوند این سرزمین را با تربیت‌های خاص خود، ام‌القرای جوامع شیعی قرار داد و از دیگر سو طبق احادیث فراوان، پایگاه تشکیل یاوران امام عصر (عج) همین سرزمین خواهد بود. مقدم بر تشکیل این سپاه، تقویت باور و معارف راسخ مهدوی منطبق بر منبع قرآن و احادیث عترت علیهم‌السلام است، همچنان که هر یک از اهل‌بیت وحی سرنخ‌های رفتاری متعددی به شیعیان خویش ارائه داده‌اند.

احمد بن اسحاق گوید بر امام عسکرى وارد شدم و مى‏‌خواستم از جانشین پس از وى پرسش کنم. او آغاز سخن کرد و فرمود :

1ـ «از زمانی که خداوند آدم را خلق کرد تا روز قیامت، زمین از حجت خدا خالی نیست و تا روز قیامت نیز خالى از حجّت نخواهد گذاشت‏؛ إِنَّ اللَّهَ تَبَارَکَ وَ تَعَالَى لَمْ یُخْلِ الْأَرْضَ مُنْذُ خَلَقَ آدَمَ وَ لَا تَخْلُو إِلَى یَوْمِ الْقِیَامَةِ مِنْ حُجَّةِ اللَّهِ عَلَى خَلْقِهِ»

2ـ «خداوند به وسیله او بلاها را از اهل زمین دفع و به وسیله ایشان باران نازل می‌کند و به واسطه وی برکات زمین را خارج می‌کند؛ بِهِ یَدْفَعُ الْبَلَاءَ عَنْ أَهْلِ الْأَرْضِ وَ بِهِ یُنَزِّلُ الْغَیْثَ وَ بِهِ یُخْرِجُ بَرَکَاتِ الْأَرْضِ».

فراز اول این روایت اشاره دارد که زمین از ابتدای خلقت آدم (ع) بدون حجت باقی نمانده است و این روند تا روز قیامت (که با قیام قائم آغاز می‌شود) ادامه دارد. این بیان از آن رو است که بشریت برای رسیدن به آن تمدنی که خداوند وعدۀ آن را از طریق آموزه‌های انبیاء و اولیای الهی ارائه داده است، همواره نیاز به هادیانی داشته است که به وحی خداوند متصل‌اند و یا مجرای هدایت خداوند بر بشرند. همچنان که امام کاظم (ع) در روایتی نزدیک به این حدیث فرمود خدای عزوجل از آن زمان که آدم (ع) از دنیا رفت، هرگز زمین را بدون امام رها نکرد تا مردم به واسطۀ او به سوی خدای عزوجل هدایت شوند و امام، حجت بر بندگان است؛ کسی که از او دست بردارد، گمراه شده، و آن‌که ملازم او باشد، رهایی یافته است، این حقی است بر خدای عزوجل؛ مَا تَرَکَ اللَّهُ عَزَّ وَ جَلَّ الْأَرْضَ بِغَیْرِ إِمَامٍ قَطُّ مُنْذُ قُبِضَ‏ آدَمُ‏ ع یَهْتَدِی بِهِ إِلَى اللَّهِ عَزَّ وَ جَلَّ وَ هُوَ الْحُجَّةُ عَلَى الْعِبَادِ مَنْ تَرَکَهُ ضَلَّ وَ مَنْ لَزِمَهُ‏ نَجَا حَقّاً عَلَى اللَّهِ عَزَّ وَ جَلَّ» (کمال الدین، ج1، ص220)

امام حسن عسکری در فراز دوم اشاره به ثمرات عصر ظهور امام عصر (عج) دارد که در این حدیث به سه شکل جلوه‌گر می‌شود:
دفع بلا از اهل زمین و بارش باران و خروج برکات زمین که به واسطۀ امام (ع) صورت می‌گیرد.

شاید این فراز از کلام امام حسین (ع) دربارۀ حکومت اهل‌بیت (ع) در ملک عظیم امام عصر (عج) گویای این بخش از فزار حدیث امام حسن عسکری در دفع بلا از اهل زمین باشد؛ آنجا که فرمود: «در روى زمین شخص نابینا و زمین‌‏گیر و مبتلائى نخواهد بود، مگر اینکه خداوند به وسیلۀ ما اهل‏ بیت بلا را از او برطرف مى‌‏کند؛ وَ لَا یَبْقَى عَلَى وَجْهِ الْأَرْضِ أَعْمَى وَ لَا مُقْعَدٌ وَ لَا مُبْتَلًى إِلَّا کَشَفَ اللَّهُ عَنْهُ بَلَاءَهُ بِنَا أَهْلَ الْبَیْتِ» و همچنین پیامبر گرامی اسلام(ص)  دربارۀ جریان برکت زمین و آسمان در عصر ظهور فرمود  «خداوند از آسمان براى وى روزى فرستد و زمین آنچه از برکت دارد، خارج می‌کند؛ یُنزّلُ الله لَه البَرکةَ مِن السّماء و تُخرجُ الأرض برکاتِها.»

 

منبع:تسنیم

زندگی امام حسن عسکری(ع) از قلم آیت الله سیدمحمدتقی مدرسی


عقیق: ائمه معصومین (ع) افسانه یا اسطوره‌های تاریخی نمی‌باشند، بلکه آن‌ها راه روشنی هستند که رودی را در دل امت جاری ساخته‌اند که با گذشت قرن‌ها از شهادت این بزرگواران پیروان‌شان آن‌ها را از یاد نبرده‌اند. پس یاد این بزرگواران سخنی است که هرگز از آن خسته نمی‌شویم و مدرسه‌ای است که هرگز نمی‌توان آن را ترک نمود.

از این رو به مناسبت ولادت امام حسن عسکری (ع) گزیده‌ای از کتاب «هدایتگران راه نور» از آثار قلمی آیت الله سید محمد تقی مدرسی از مراجع تقلید شیعیان در کربلای معلی از نظرتان می‌گذرد.

انتقاد از آگاهی نداشتن عموم مردم از زندگی و سیره اهل بیت (ع)

وقتی سالگرد شهادت و یا ولادت یکی از ائمه هدی (ع) فرا می‌رسد، ما را به عمق شکافی که میان زندگی ما و حیاتی که وحی نوید آن را داده و در سیره پیغمبر (ص) و خاندان بزرگوارش تجلی یافته است، متوجه می‌سازد.

مصیبت بزرگ‌تر در این نهفته که بسیاری از ما از زندگی ائمه (ع) آگاهی چندانی نداریم، با این وصف آیا پیروی از آنان و پیشه کردن سیره و شیوه آنان در زندگی ما امکان پذیر است؟!

روز هشتم ربیع الثانی مصادف با یادبود ولادت حضرت امام حسن عسکری (ع) است، یازدهمین ستاره امامت که در شهر سامراء که خلفای عباسی پس از آنکه بغداد نخستین پایتختشان را از دست بیهوده کاری و بازی‌های آن‌ها به افغان درآمد آن را به عنوان پادگانی برای سپاهیان ترک خود ساختند، که از افق امامت کناره گرفت.

کمبود منابع و مأخذ در زندگی ائمه بعد از امام رضا (ع)

هنگام ترسیم تصویر زندگی امام حسن عسکری (ع) ناگزیرم اعتراف کنم که ما درباره زندگی ائمه اطهار (ع) به خصوص بعد از امام رضا (ع) با کمبود منابع و مأخذ رو به رو هستیم و نمی‌دانیم علت این امر چیست؟ من پیش خود چنین می‌انگارم که کمی تحقیقات مورخان در این برهه که با آرامشی نسبی در عرصه سیاست متمایز شده، اگر چه در سایر عرصه‌ها شاهد رشد مسائل دیگر هستیم، مربوط به این امر باشد که اغلب مورخان گذشته بیش از آنکه به رویدادهای مؤثر تاریخی توجه کنند به حوادث و رخدادهای بزرگ اهتمام ورزیده‌اند.

اما در روز هشتم ربیع الثانی و یا به نقلی ۲۴ ربیع الاول سال ۲۳۲ هجری و در مدینه الرسول (ص) خانه شریف امام هادی (ع) به پیشواز دومین فرزند خود از بانویی دانا و پارسا که او را «حدیث» یا «سلیل» می‌خواندند، رفت.

علت لقب عسکری و دیگر القاب ایشان

تا سال ۲۴۳ هجری حضرت در مدینه ماند، زیرا چنین به نظر می‌رسد که پس از این سال همراه با پدر بزرگوار خویش به پایتخت خلافت عباسی یعنی شهر سُرمن‌رأی منتقل شد و در آنجا با پدر خود در منطقه‌ای به نام عسکر مسکن گزید و بر همین اساس ملقب به عسکری شد.

علاوه بر این لقب، آن حضرت را به القاب دیگری نیز می‌خواندند که عبارتند از: «صامت، هادی، رفیق، زکی، نقی» که این القاب خود منعکس‌کننده خصلت‌های پسندیده‌ای هستند که در طول زندگی آن حضرت برای مردم ظاهر شد.

کنیه ایشان «ابو محمد» بود و عامه مردم آن حضرت و پدر و جد او را ملقب به «ابن الرضا» می‌کردند.

برادر بزرگ‌تر امام عسکری (ع) و اختلافی مختصر درباره امامت ایشان

امام حسن عسکری (ع) برادری داشتند که از ایشان بزرگ‌تر بود که او را محمد می‌خواندند. این محمد مردی بزرگ و والامقام بود، چنانچه چشمان شیعیان به او به عنوان جانشین پدرش دوخته شده بود؛ زیرا وی بزرگترین فرزند امام هادی (ع) بود اما حضرت هادی (ع) به یاران و خواص اشاره می‌کردند که امام بعد از من امام حسن است.

محمد نیز عملاً در سن جوانی از دنیا رفت و اینک مزار وی در جایی میان بغداد و سامراء واقع است و زوار به گرد حرمش جمع می‌آیند. با وفات محمد همه دانستند که یازدهمین امام، حضرت امام حسن عسکری (ع) است.

شاید آنچه که خداوند برای امام عسکری (ع) پدید آورد نعمت اتفاق و عدم بروز اختلاف پیرامون امامت.

ایشان پس از پدرش بوده است. زیار پس از وفات محمد، آن حضرت بزرگترین فرزند پدرش محسوب می‌شد. گرچه امامت موهبت الهی است که اصلاً با ملاک‌هایی همچون سن و نظایر آن پیوستگی ندارد، دلیل ما بر این نکته آن است که امام هادی (ع) پیش از وفات پسرش محمد به امامت امام حسن عسکری (ع) اشاره می‌فرمود، چنانچه روایات دیگری نیز در تأیید این مطلب از سوی امام هادی (ع) نقل شده است.

وصف امام حسن عسکری (ع) توسط دشمن

برخی از معاصران امام حسن عسکری (ع) را چنین وصف کرده‌اند که آن حضرت سبزه بودند و چشمانی فراخ داشتند، بلند بالا و زیبا چهره و خوش هیکل و جوان بودند و از شکوه و هیبت بهره داشتند.

شکوه و عظمت حضرت را احمد بن عبیدالله بن خاقان وزیر دربار عباسی در عصر معتمد به وصف کشیده است، اگر چه او خود سر دشمنی با علویان را داشت ولی در وصف حضرت چنانچه در روایت کلینی آمده، چنین گفته است: در شهر سُرمن‌رای هیچکس از علویان را همچون حسن بن علی بن محمد بن الرضا ندیدم و نشناختم و در وقار و سکوت و عفاف و بزرگواری و کرمش، در میان خاندانش و نیز در نزد سلطان و تمام بنی هاشم همتایی چون او ندیدم.

بنی هاشم او را بر سالخوردگان و توانگران خویش مقدم می‌دارند و بر فرماندهان و وزیران و دبیران و عوام الناس او را مقدم می‌کنند و درباره او از کسی از بنی هاشم و فرماندهان و دبیران و داوران و فقیهان و دیگر مردمان تحقیق نکردم جز آنکه او را در نزد آنان در غایت شکوه و ابهت و جایگاهی والا و گفتار نکو یافتم و دیدم که وی را بر خاندان و مشایخ و دیگران مقدم می‌شمارند و دشمن و دوست از او تمجید می‌کنند.

عابد شدن مأمورین زندان حضرت در اثر شیوه رفتاری ایشان

هنگامی که طاغوت بنی عباس آن حضرت را در بند انداخت، بعضی از عباسیان به صالح بن وصیف که مأمور زندانی کردن امام بود، گفتند که بر او سخت بگیر و او را آسوده مگذار. صالح گفت: با او چه کنم؟ من دو تن از بدترین کسانی را که توانستم پیدا کنم، یافتم و آن‌ها را مأمور وی ساختم ولی آن دو در عبادت و نماز به جایگاه بزرگی رسیده‌اند.

سپس دستور داد آن دو تن را احضار کنند، از آن دو پرسید: وای بر شما با این مرد چه کردید؟ آن دو گفتند: چه توانیم گفت درباره مردی که روزها روزه می‌دارد و تمام شب را به نماز می‌ایستد و با کسی هم‌سخن نمی‌شود و به کاری جز عبادت نمی‌پردازد. چون به ما می‌نگرد به لرزه می‌افتیم و چنان می‌شویم که اختیارمان از کف بیرون می‌شود.

دعای توصیه شده حضرت

در روایات معتبر آمده که ابوهاشم گوید: یکی از دوستان امام حسن عسکری (ع) نامه‌ای به ایشان نوشت و از ایشان خواست دعایی به وی تعلیم دهد. امام نیز به او نوشت که این دعا را بخوان: «یا أسمَعَ السّامعین وَ یا أَبصَرَ المُبصِرین وَ یا عُزَّ النّاظرینَ و یا أَسرَعَ الحاسبین، وَ یا أَرحَمَ الرّاحِمین وَ یا أَحکَمَ الحاکِمینَ صَلِّ عَلی محمّدٍ وَ آلِ محمّدٍ، وَ أَوسع لی فی رزقی، وَ مُدَّلی فی عُمری، وَامنُن عَلَیَّ بِرَحمَتکَ، وَاجعَلنی ممَّن تَنتَصِرُ بهِ لِدینِکَ وَ لا تَستَبدِل بیغَیری. ای شنوا تراز همه شنوندگان، و ای بیناتر از همه بینایان، ای آنکه بیشتر از همه مراقبی و سریع‌تر از همه حساب می‌کنی، ای مهربان‌ترین مهربانها. و ای کسی که در حکومت از همه قوی‌تر هستی بر محمد و آل محمد درود فرست و روزی مرا فراخ گردان، و بر عمر من بیفزا، و به رحمت خود بر من منت بگذار، مرا از کسانی قرار بده که دین تو را یاری کند، و غیر از مرا جای من قرار مده.»

ابوهاشم گوید: با خود گفتم: خدایا مرا در حزب و زمره خویش قرار ده. پس امام حسن عسکری (ع) به من رو کرد و فرمود: تو نیز اگر به خدا ایمان داشته باشی و پیامبرش را تصدیق کنی و اولیایش را بشناسی و آنان را پیرو باشی در حزب و گروه او هستی، پس شاد باش.

کرامت‌های زیادی از امام حسن عسکری (ع) نقل شده و در روایات آمده است که همین کرامات باعث شد که مردم به ایشان به عنوان جانشین بر حق رسول خدا (ص) و امام معصوم از ذریه آن حضرت ایمان بیاورند.

 

منبع:مهر

1 2 3 420